Switch to Dual Emblem Display

Link to an image of this page Link to an image of this page [A5r p9]

Ad sacrificia Phaselitum.[1]

On the sacrifices of the Phaselians.

In eos qui sibi divites sunt.

Against those who are rich on their own behalf [i.e. who keep their riches for themselves].

Aspice ut insipidas, tenuissima munera, squillas[2]
Dedicat aethereo Phaselis ora Iovi.
Nec studet occisa divos placare bidente,
Illa quidem sit pars Herculeana licet.
Parc, stipem misero si quando exporrigis Iro,[3]
O quoties loculum est nixa redire suum.
An cupis infelix alienae parcere gazae,
Tales munificos Atropos[4] una facit.

Look how the land of Phaselis offers up tasteless squills, the meagrest of gifts, to celestial Jupiter. Nor does it take the trouble to please the gods with a slaughtered animal, Even though that part is Herculean [dedicated to Hercules?]. You miser, if ever you have given alms to a poor beggar, Look how often the coin has tried to get back into its purse. Or if you want to spare another’s treasure, A single Fate makes such generous types.*
* i.e. (possibly) they are few and far between who would wish to spare other people an expense.

Link to an image of this page Link to an image of this page [A5v p10]

NARRATIO PHILOSOPHICA.

Pessima cert illa rerum externarum appetitio-
ne iam olim contracta macula, tam in populo Chri
stiano
inveteravit & desedit, ut non tantm ea nobis
non esse retinenda arbitremur, quae hominum decretis
continentur, sed praeclarum divinae legis praesidium non
dubitanter deseramus. Et quemadmodum Phaselitae
dum pecuniam facere vellent, tam parc primitias diis
consecrarunt, ut tantum ea offerrent quae nullo sibi usui
essent futura: sic innumerabiles reperias, qui quam-
quam persuasum habeant nulla re magis qum be-
neficiis collociatis pios & Christianos cerni posse,
ipsa tamen virtutis specie adduci numquam potuerunt,
ut ea libenter conferrent, quae Christus sibi & egenis
dedicavit. Qud si (ut veteres voluerunt) nihil est
illi principi Deo quod in terris sit acceptius qum
coetus hominum iure sociati: quanta medius fidius di-
ligentia eas virtutes tuebimur, quae ad commu-
nitatem & congressum hominum plurimum valent?
Iam qui ex chirographo conveniuntur, ad nomimis dis
solutionem pignoribus captis vel etiam carcere co-
gi solent. Quidam etiam tam natura sunt instructi,
ut non existiment se diutius posse debere. Quorum ego
consilium vehementer probo: sed tamen vellem ut aere
Domini eadem diligentia uterentur, neque illi tanto tem
pore reliqua traherent. Appellantur cert ex Chri-
stianae legis syngrapha debitores, gravissimis testi-
bus de expilata haereditate Domini citantur rei, tabu
lis obsignatis res agitur: neque tamen parem Christo,
hoc est, pauperibus volunt rationem ascribere. Ita vi-
vunt, ut potius in avaritiae patronatu (dea enim il-
Link to an image of this page Link to an image of this page [A6r p11]lis quaedam opinor est) quam in virtutis gentili-
tate esse velint. Ac mihi quidem in istos homines
cogitanti quaerendum visum est, cur cm reliquo
virtutum genere excellentes habeantur, & ea ge-
rant ipsi quae sine cuiusquam contumelia rationi-
bus honesti sunt coniuncta, hanc solm partem in-
tactam reliquerint. An qud gloriosum Christia-
nis esse putant, multis rebus & pecuniis abundare,
quas ne in propinquis quidem suis sapiens laudavit
unquam? an qud id expetendum esse putant,
quod apud imperitam multitudinem plurimum
dignationis habet? an qud pulchrum viro bono
esse opinantur, si Christum & Apostolos, quos
bene agendo & rectefactis consequi aut nolunt
aut nequeunt, hac una divitiarum nota antece-
dant? an qud totam animi elationem, quae in
praestantibus viris esse debet, pecuniae pondere
metiuntur, & in eo magnum putant excellere, in
quo ut quisque optimus est, ita facil se ab im-
probissimis patitur superari? Sed non video pla-
n quodnam eorum causae patrocinium adfera-
tur. Nam praeter id qud virtutes omnes aeterno
quodam consensu inter sese (ut Stoici volunt)
coniunctissimas, officiis separant, offendunt mea
quidem sententia gravissim, qud ea praecepta
in quibus omnia sunt praestantibus & magnis vi-
ris, ab actionibus suis excludunt, atque ea ipsi
sola consectantur, quae naturae hominum atque
ade sensibus maxim sunt consentanea: in qui-
bus fruendis neque virtus ulla, neque animi ma-
gnitudo potest existere.

Notes:

1. People from Phaselis, a town in Lycia, Asia Minor.

2. squilla: a sea-onion, a sea-leek; a small creature like a lobster, a prawn, a shrimp.

3. Irus was the beggar in the house of Ulysses on Ithaca.

4. Atropos was one of the Fates (Parcae). This is almost certainly a pun on parce (‘miser’, l.5) and parcere (spare’, l.7).



Iconclass Keywords

Relating to the image:

Relating to the text:


Hint: You can turn translations and name underlining on or off using the preferences page.

 

Back to top